Aardpeer, Topinamboer of Jerusalem-artisjok.
De aardpeer is een knol met een grillige vorm, die ook wel topinamboer of Jerusalem-artisjok genoemd wordt. De aardpeer is lichtbruin of violette van kleur. De smaak van de knol is lichtzoet maar heeft ook iets weg van een artisjok. De aardpeer is de knol van een enorme plant, die familie is van de zonnebloem.
Aardpeer De aardpeer, ook wel topinamboer of Jeruzalem-artisjok genoemd, is familie van de zonnebloem; de plant heeft een lange rechte stengel en gele bloemen met een bruin hart. Ondergronds vormen zich aan de wortels uitlopers die zich aan de top verdikken tot een knol, per plant soms wel 30 of 40 stuks.
Aardperen worden geoogst in de herfst of overwinteren in de grond, hebben een lichtzoete, nootachtige smaak en kunnen gekookt, gebakken of rauw worden gegeten. Schoonboenen en wassen is voldoende. Schil eventuele lelijke plekjes. Kook ze, afhankelijk van de grootte, in 5-10 minuten gaar. Snijd de aardpeer op het bord doormidden en schep het vruchtvlees uit de schil.
Kook ze niet langer dan nodig, anders wordt de aardpeer week en gaat hij waterig smaken.
100 gr aardpeer levert 79 kcal/331 kJ. De groente bevat veel ijzer (± 3,7 mg per 100 gram) en heeft een licht laxerende werking.
Jonge aardpeer kan met schil en al gegeten worden, schoonboenen en wassen is dan voldoende. De kooktijd is 5-10 minuten, afhankelijk van de grootte van de knol. Oudere knollen kunnen beter worden geschild. Dat kan voor het koken of na het koken door ze te pellen. Voeg wat citroensap toe aan het water van de geschilde aardperen om bruinverkleuring te voorkomen. Kook aardperen niet langer dan nodig is, want dan worden ze slap en week. Aardperen worden op zeer kleine schaal geteeld. Soms zijn ze in het najaar verkrijgbaar uit Frankrijk of van eigen bodem. De knol heeft een hoog ijzergehalte. Aardpeer is een knolgewas met een zachte, zoete smaak. In Frankrijk noemt men de knokkelige dingetjes topinamboer, in Engeland tracht men ze wat grandeur te verlenen met de naam Jerusalem artichoc.
Het aroma doet inderdaad een beetje aan artisjok denken, dat is juist. Maar op het gebied van standing kan je de twee toch moeilijk met elkaar verwarren. Terwijl aardpeer lijkt aangetast door artritis en marktkramers ze uit schaamte in een klein hoekje van het uitstalraam wegmoffelen, wordt artisjok algemeen als een van de edelste (en duurste) groetensoorten beschouwd. Een misleidende polarisering, zo blijkt, want de smaak van aardpeer is werkelijk voortreffelijk.
Aardpeerknollen zijn bijzonder voedzaam, licht verteerbaar en ze hebben een helende werking. Dat is geen kwestie van kwakzalverij, want de geneeskrachtige werking van aardpeer is ook wetenschappelijk aantoonbaar.
De knollen bevatten namelijk inuline. Deze suiker (polysacharide) is goed voor diabetici omdat bij de vertering van inuline geen - voor diabetici moeilijk afbreekbare - glucose vrijkomt. inuline wordt zelfs helemaal niet verteerd als zetmeel maar eerder gefermenteerd tot voor de dikdarm nuttige zuren die ook de darmflora gunstig beïnvloeden. Daar ligt dan vooral de gunstige werking zowel voor suiker- als niet suikerzieke personen.
Daarnaast bevat aardpeer ook nog biotin (een vitamine), calcium, silicium, ijzer en natrium (mineralen). Daarom heeft de groente ook een weldadig effect op reuma, jicht en verstopping.
De meest courante bereidingswijze bestaat erin de knollen gedurende 15 à 20 minuten te koken met een weinig water (vooral niet te lang koken, want dan vallen ze uit elkaar). Je kan aardpeer ook bakken (in schijfjes) of als smaakmaker toevoegen aan soep. Sommigen verorberen aardpeer gewoon rauw, naar 't schijnt smaken ze dan een beetje zoals noten (is meer iets voor koppige jager-verzamelaars).
Terug naar aardappel index
